Trong các bài trước chung ta đã đề cập đến ảnh hưởng của“sát khí” đối với sức khỏe cơ thể, cũng như nguy cơ “ngoại huyết quang”.
Trong đó bao gồm các loại sát mà mắt nhìn thấy, sát mà tai nghe được, sát mà mũi ngửi được… Những sát khí mà thân thể nhận phải — dù là cảm nhận được hay không đều phải dựa vào lý luận để suy diễn và hiểu rõ. Khi đối diện sát khí, tác giả cũng đưa ra phương pháp hóa giải tương ứng. Nhưng chúng ta không thể chỉ dừng lại ở kỹ thuật hóa giải bên ngoài; cần phải đi sâu vào cách ứng dụng Âm Dương Ngũ Hành để hỗ trợ cơ thể và điều khí.
Trong Trung y và phong thủy gia cư, sự cân bằng âm dương ngũ hành luôn được xem trọng. Trọng điểm của chương này là làm rõ mối liên quan giữa âm dương ngũ hành trong Trung y và phong thủy gia cư, từ đó điều hòa ngũ hành để bổ hư tả thực, đạt được mục đích trừ tà, tăng cát hóa hung.
1. Trung y và phong thủy gia cư: Cân bằng âm dương và đối trị
Hoàng Đế Nội Kinh – Thượng Cổ Thiên Chân Luận nói:
“Người thời thượng cổ, sống theo đạo tự nhiên, pháp thuận âm dương, điều hòa hư thực.”
Đoạn văn này chủ yếu nói rằng người xưa sống hợp với thiên đạo, phù hợp âm dương, nhờ vậy cơ thể bền khỏe, ít bệnh tật. Trung y lấy sự cân bằng âm dương làm căn bản, bất luận là lý luận hay phương pháp trị liệu.
Hoàng Đế Nội Kinh – Âm Dương Biểu Lý Luận viết:
“Âm dương là đạo của trời đất. Trời đất biến hóa, vạn vật sinh trưởng, đều lấy âm dương làm gốc. Âm minh dương thăng, trị bệnh phải thuận.”
Đoạn văn nhấn mạnh rằng trong chẩn đoán trung y, khi quan sát khí sắc, mạch tượng hay triệu chứng của bệnh nhân, phải trước tiên phân biệt được bệnh thuộc âm hay thuộc dương đó là gốc rễ. Thầy của phái Trung y đại thần nạn
Khổng Thẩm Diệu trong Y Tông Kim Giám viết:
“Biện âm dương, không khó; khó là biết âm trong dương, dương trong âm.”
Nói cách khác, biện chứng âm dương là nền tảng của trị bệnh.
Vì phần lớn bệnh tật thuộc về hư chứng âm, nên cuối cùng vẫn phải dùng thuốc để điều trị. Nhưng việc phân biệt thuộc tính âm dương của bệnh là phần khó nhất.
Thí dụ:
- “Thực hàn giả nhiệt”: bệnh do hàn tà, nhưng biểu hiện là nhiệt; nếu nhầm dùng thuốc hàn thì càng làm bệnh nặng.
- “Giả nhiệt thật hàn”: có biểu hiện nhiệt bên ngoài, nhưng thực chất là hàn bên trong; trị sai sẽ gây tổn thương dương khí.
Trung y trị bệnh có câu:
“Hư giả bổ chi, thực giả tả chi.”
Tức là bệnh hư thì bổ, bệnh thực thì tả ― đây chính là một quy tắc điều hòa âm dương.
Ví dụ:
Nếu bị cảm lạnh, có thể dùng gừng, tía tô, hành để phát tán phong hàn; còn nếu là cảm phong nhiệt, sẽ dùng bạc hà, cúc hoa… để thanh nhiệt giải độc. Nếu dùng sai lầm thuốc nóng – lạnh với thể chất hư hàn hoặc hư nhiệt, bệnh sẽ tăng nặng.
Nếu ăn quá nhiều đồ sống lạnh gây đau bụng, hoặc giữa mùa hạ lạnh bụng đi tả — cần ôn trung tán hàn, giống như phong thủy dùng phương pháp “dương khí tăng – âm khí giảm”.
Kết luận:
Chỉ cần nhận rõ gốc bệnh thuộc âm hay dương, hoàn toàn có thể dùng phương pháp đối trị để đạt hiệu quả điều hòa.
Sự kết hợp giữa Trung y và phong thủy rất giống nhau — ví dụ như cây quế tượng trưng cho âm, còn cây tế tân tượng trưng cho dương; khi âm dương hòa hợp thì mới có “hữu tình hữu khí”.
Nước là dương trong âm; nếu nước chảy liên tục thì gọi là “dương hữu tình”; nước chảy xiết trôi thẳng thì là “dương vô tình”, mang sát khí.
Trong bố cục phong thủy, núi chủ âm, nước chủ dương; âm dương phải phối hợp đúng mới tốt.
2. Phong thủy gia cư và điều hòa Ngũ Hành theo Trung y
Ngũ hành gồm Mộc – Hỏa – Thổ – Kim – Thủy.
Để hiểu cách vận dụng, trước tiên cần nắm quy luật sinh khắc của ngũ hành.